Boże prawdy w świetle piękna

“Boże prawdy…” to tytuł cyklu wykładów prof. Marka Dyżewskigo oraz pierwszego z nich, który wygłoszone zostały  w roku 2015 w Domu Dziennikarza przy ul. Foksal w Warszawie. Poświęcone zostały pamięci świetego papieża Jana Pawła II, w roku który został poświęcony przez polski parlament jego imieniu. Ich treścią są zagadnienia związane z chrześcijańską muzyką sakralną.

Rozpoczynają się od biblijnej Księgi Psalmów i analizy pojęcia “musica sacra“. W czasach Dawida muzyka była niezwykle ważna w liturgii, a sam król utrzymywał dosłownie tysiące muzyków i śpiewaków.  Jeśli chodzi o czasy chrześcijańskie, to pierwsza wzmianka o muzyce sakralnej pochodzi z Ewangelii św. Mateusza, który napisał, że po Ostatniej Wieczerzy Jezus i apostołowie odśpiewali hymn.  Wzmianki o wielbieniu Boga poprzez muzykę można znaleźć w listach św. Pawła do Efezjan i do Kolosan.  Profesor ilustrował swe rozważania o roli muzyki sakralnej fragmentami utworów muzycznych pochodzących z okresu od IV wieku do XVII. “Kto modli sie śpiewając – modli się podwójnie” – przypomina profesor Dyżewski.  Cytuje wypowiedzi św Augustyna, św. Tomasza z Akwinu i Orygenesa.  Zwraca uwagę, że muzyka sakralna pełni podwójną funkcję.  Przy jej pomocy Bóg przemawia do człowieka, objaśniając swe słowa, objawiając je lub zsyłając łaskę.  Z drugiej strony ludzie zwracając się do Boga, wyrażająradość z faktu stworzenia, wyrazają zadziwienie otaczającymi ich cudami, dziękuja Bogu, zanoszą prośby do niego, a wreszcie żałuja za grzechy. Swoje rozważania profesor nazywa “teologią muzyki sakralnej”.  Robi też liczne dygresje, wzmiankując “harmonię wszechświata” Pitagorasa, najnowsze ustalenia nauki, czy nawet śpiewy wielorybów, o których wspominał już Kochanowski.  Podkreśla rolę piękna, mówiąc, iż pochodzi ono wprost od Boga.  Przeciwstawia się natomiast lansowanej przez miesiecznik “Więź” inwazji popkultury w sferę sacrum.

Boże prawdy w blasku piękna
Muzyczny ogród Marii Panny
Stabat Mater Dolorosa
Wyznania wiary w języku muzyki
Pieśni o narodzeniu Pańskim
Muzyka wobec spraw ostatecznych

Fundacja im. Andrzeja Markowskiego oraz Zamek Królewski-Muzeum w Warszawie zorganizowały na cykl wykładów profesora Marka Dyżewskiego, byłego rektora Akademii Muzycznej we Wrocławiu, prawdziwego człowieka renesansu. Podczas trzech wykładów o tytułach: Piękno i dobro w Beethovenowskiej wizji muzyki, Być komuś mistrzem w świecie sztuki, Śpiewaj artysto pieśń własną dotąd niesłyszaną prof. Dyżewski rozważał, czy piękno zbawi świat? Przypominamy niezwykle inspirujące, pełne erudycji i dowcipu spotkania ze światem muzyki i sztuki w pięknych salach Zamku Królewskiego w Warszawie. Playlista

Marek Dyżewski urodził się w Legnicy w 1946 r. Publicysta oraz animator życia muzycznego, absolwent Państwowej Wyższej Szkoły Muzycznej we Wrocławiu w zakresie gry na fortepianie w klasie prof. Barbary Hesse-Bukowskiej (1971). Studiował także historię sztuki na Uniwersytecie Wrocławskim, Katolickim Uniwersytecie Lubelskim (1975) i Uniwersytecie Wiedeńskim (1980-1981). Był stypendystą Radia Wiedeńskiego (1981-1982), inicjatorem i dyrektorem artystycznym wrocławskiego festiwalu Dni Muzyki Starych Mistrzów (1967-1987), wznowił wrocławskie Dni Muzyki Organowej i Klawesynowej (1992) oraz powołał akademicki festiwal muzyczny Gaudeamus (1997). Był kierownikiem artystycznym festiwalu Legnica Cantat. Komentował na antenie radiowej i telewizyjnej międzynarodowe festiwale i konkursy muzyczne, m.in.: Międzynarodowy Festiwal Oratoryjno-Kantatowy „Wratislavia Cantans”, Międzynarodowy Konkurs Dyrygencki im. Grzegorza Fitelberga, Międzynarodowy Konkurs Skrzypcowy im. Henryka Wieniawskiego i Międzynarodowy Konkurs Pianistyczny im. Fryderyka Chopina. Jest autorem poetyzowanych przekładów (z łaciny, francuskiego, niemieckiego, hiszpańskiego i włoskiego). Średniowieczny dramat liturgiczny „Ludus Danielis” w jego literackiej adaptacji (w oparciu o łaciński tekst z katedry z Beauvais) grany był przez Teatr Wielki w Warszawie – na scenie tego teatru i na wielu scenach europejskich. Prowadził wykłady we wszystkich polskich uczelniach muzycznych, na kilku uniwersytetach oraz na towarzyszących ważnym wydarzeniom muzycznym seminariach, konferencjach i warsztatach. Gościnnie wykładał też w Bonn, Norymberdze, Hamburgu, Berlinie, Gandawie, Brukseli, Sankt Petersburgu, Nicei, Paryżu, Wiedniu i Waszyngtonie. W latach 1990-1994 był rektorem wrocławskiej Akademii Muzycznej. Uczelnia ta zawdzięcza mu wybudowanie nowej, okazałej siedziby, wzmocnienie kadry profesorskiej, powołanie do życia nowych specjalności, wzbogacenie instrumentarium oraz rozwinięcie kontaktów międzynarodowych.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *